Bugun...



Hasar Tespiti Konusunda Neler Yapılmalı?

İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi Üyesi ve Avukat Murat Aydın, İzmir depremi sonrasında hasar tespitinin nasıl yapılacağı ve zararların nasıl giderileceğini detaylı olarak anlattı...

facebook-paylas
Tarih: 09-11-2020 07:01

Hasar Tespiti Konusunda Neler Yapılmalı?

Hukukçu ve İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi Üyesi Murat Aydın, İzmir'de 30 Ekim'de meydana gelen deprem sonrasında evlerdeki hasar tespiti konusundak izlenecek yolları ve hukuki prosedürü anlattı... İşte Murat Aydın'ın yazısı... 

----

İzmir’de yaşanan 7.0 şiddetindeki deprem sonrasında, hasar tespitinin nasıl yapılacağı, zararların nasıl giderileceği konusunda sorular sorulmaya başladı. Konuya ilişkin mevzuatı ve uygulamayı inceleyerek ilk elden topladığım bilgileri sunmak istedim. Burada yer alan bilgilerin genel, ayrıntı içermeyen ve bilgi notu düzeyinde olduğu, özel ve özellikli durumlarda daha ayrıntılı incelemeye ihtiyaç olacağı dikkate alınmalıdır.

Avukat Murat Aydın

 

Meydana gelen deprem nedeniyle binalarda hasar tespiti yapılmasının yolları şunlardır:

1. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vasıtasıyla hasar tespiti 

2. Zorunlu deprem sigortası (DASK) kapsamında hasarın ihbarı ve tespiti işlemleri 

I. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI VASITASIYLA HASAR TESPİT İŞLEMLERİ

Deprem ve diğer doğal afetler nedeniyle hasar görmüş binaları tespit yetkisi Çevre ve Şehircilik Bakanlığına aittir. Bakanlık il müdürlüğü vasıtasıyla binaları; hasarsız, az hasarlı, orta hasarlı ve ağır hasarlı olarak sınıflandırır.

 

HASAR TESPİTİ NEDİR?

Hasar tespiti; deprem gibi afetler sonrası mimar ve mühendislerden oluşan teknik heyet tarafından doğal afetin binaya verdiği hasarın gözlemsel olarak değerlendirilerek hasarsız, az, orta, ağır/yıkık olarak sınıflandırılması işlemidir.

Yapılan tespit sonrasında binalardaki hasar durumu şu şekilde sınıflandırılır:

Hasarsız binalar: Deprem nedeniyle herhangi bir hasar meydana gelmeyen binadır. (Depremden önce oluşan binadaki hasarlar ve kusurlar değerlendirilmez.) Binanın kullanılmasında bir sakınca yoktur.

Az hasarlı binalar: Deprem nedeniyle binanın boyasında, sıvalarında ve duvarlarında oluşan ince çatlaklar ile duvarlardan düşen sıvaların olduğu binalardır. (Depremden önce oluşan binadaki hasarlar ve kusurlar değerlendirilmez.) Binanın kullanılmasında bir sakınca yoktur.

Orta hasarlı binalar: Deprem nedeniyle binanın duvarlarındaki yarıklar ile taşıyıcı elemanlardaki ince çatlakların olduğu binalardır. Depremden önce oluşan binadaki hasarlar ve kusurlar değerlendirilmez. “Orta” hasarlı yapıda taşıma gücündeki azalma giderilmeden (yapı onarılmadan) ya da güçlendirilmeden yapı kullanılmamalıdır. Eşyaların tahliyesi gerçekleştirilebilir.

Ağır hasarlı binalar: Deprem nedeniyle binanın taşıyıcı elemanlarındaki geniş ve yaygın kesme kırılmalarının/ayrılmaların olduğu binalardır. “Ağır“ hasarlı yapıların onarılmaz taşıma gücü kaybı ve geri (dayanım ve ekonomik açısından) alınamaz hasarları olan binalar olarak tanımlanır.

Acil yıkılacak binalar: Deprem nedeniyle binanın taşıyıcı elamanlarının büyük oranda kalıcı yer değiştirerek kısmen veya tamamen yıkıldığı binalardır. Hiçbir şekilde kullanılması mümkün olmayan bu binaların içine girilemez ve eşyaların tahliyesi gerçekleştirilemez.

 

BİNA HASAR TESPİTİ NASIL YAPILIR?

Depremden önce oluşan hasarlar ve kusurlar deprem nedeniyle yapılacak hasar tespit çalışmalarında değerlendirme kapsamına alınmaz.

Deprem, sel, heyelan gibi afetler sonrası herhangi bir başvuru olmadan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hasar tespit çalışmaları yapılmaktadır. Bakanlık görevlileri kendiliğinden ya da ihbar veya başvuru üzerine binalarda hasar tespit işlemleri yapmaktadır.

 

BİNA HASAR TESPİTİ BAŞVURUSU

Binasında deprem nedeniyle hasar olduğunu düşünüp bunu inceletmek isteyenler;

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alo 181 Hattını, 

İzmir Büyükşehir Belediyesi 444 40 35 Hemşehri İletişim Merkezini,

İzmir Çevre Şehircilik İl Müdürlüğünün 0232 341 6800 numaralı telefonunu arayabilirler.

Ayrıca Bayraklı Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü'nde ve ilçe kaymakamlıklarında kurulan hasar tespit başvuru masalarına başvuru yapabilirler.

 

HASAR TESPİTİ SORGULAMA

Deprem sonrası hasar gören binaların hasarları muhtarlıklar veya kaymakamlıklarda 30 gün süre ile ilan edilmek üzere askıya çıkarılacak. Depremde hasar gören bina hakkındaki hasar tespitinin ne olduğu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın hasar tespit sorgulama sayfası olan https://hasartespit.csb.gov.tr/ adresinden sorgulanabilir.

 

HASAR TESPİTİ SONRASI İŞLEMLER

Hasar tespit sürecinde binalara verilen hasarsız, az, orta, ağır/yıkık olarak sınıflandırılmasına ilişkin verilen değerlendirme raporları muhtarlıklar ve/veya kaymakamlıklarda 30 gün süre ile ilan edilmek üzere askıya çıkarılır.

Açıklanan sonuçlara, askıya çıktığı gün itibari ile 30 günlük yasal sürede AFAD İl Müdürlüğüne ya da kaymakamlıklara dilekçe ile itiraz edilebilir.

İtiraz üzerine görevlendirilecek farklı bir teknik heyet olay mahalline gidip inceleme yapar ve yine gözlemsel bir çalışma olan hasar tespit işlemi gerçekleştirilip; itiraz hakkında karar verip nihai olan değerlendirme itiraz hasar tespiti yapılır.

 

NİHAİ HASAR TESPİT İŞLEMİNE KARŞI BAŞVURU YOLLARI

Bakanlık tarafından yapılan hasar tespit işlemine ilgilisinin yaptığı itiraz sonucunda yapılan hasar tespit işlemi idare bakımından kesin niteliktedir. Bina sahibi bu tespit işlemine karşı idare mahkemesinde dava açmalıdır.

 

HASARLI BİNASI OLANLARA YAPILAN DESTEKLER

Acil yıkılması gereken binalar yetkililerce derhal boşalttırılarak yapı sahibine bildirilir. En çok 3 gün içerisinde mal sahibi tarafından yıkılmadığı takdirde bu binalar yetkililer tarafından yıktırılır. Ayrıca fen ve sanat kurallarına göre güçlendirmesi veya onarımı mümkün olan yapıların 1 yıl içerisinde tadilatı yapılarak oturulmasına müsaade edilir.

Konuya ilişkin olarak AFAD İl Müdürlüğünce binaların hasar durumuna göre acil yardım, kira yardımı, çeşitli ayni ve nakdi yardımlar yapılır.

 

II. ZORUNLU DEPREM (DASK) SİGORTASI KAPSAMINDA HASARIN BİLDİRİMİ VE TESPİTİ İŞLEMLERİ

Binasını zorunlu deprem sigortası kapsamında sigorta ettiren kişilerin, deprem nedeniyle meydana zararlarını sigorta kapsamında DASK’tan temin etmeleri mümkündür. Bunun için yapılması gerekenler aşağıda kısaca açıklanmıştır.

 

HASAR BİLDİRİMİ

Zorunlu deprem sigortasından tazminat alınabilmesi için binanın hasarının büyük veya küçük olması önemli değildir. Binası yıkılan, ağır, orta veya hafif hasarı bulunan binalardan zorunlu deprem sigortası olanlar, teminat kapsamındaki deprem ve deprem kaynaklı zararları için sigortadan ödeme isteyebilirler. DASK hasar ve teminat oranında ödeme yapar. 

Ödemenin yapılabilmesi için öncelikle hasarın DASK’a bildirimi gerekir. Bu bildirim;

ALO DASK 125 Numaralı telefon aranarak, 

Veya 

www.dask.gov.tr internet adresinde bulunan ONLİNE HASAR İŞLEMLERİ menüsündeki adımları izlenerek,

veya 

Sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi veya acentesine başvuruda bulunarak, 

Yapılabilir.

 

HASAR BİLDİRİMİ SIRASINDA İSTENEN BELGELER

TC Kimlik numarası ve DSAK poliçe numarasıyla birlikte hasar bildiriminde bulunmak 

Tapu kaydı 

Hasarın meydana geldiği yerin adresi 

Telefon numarası 

Bina için yapılmış başkaca bir sigorta varsa bu sigortaya ilişkin bilgiler

Banka hesap numarası

 

HASARIN TESPİTİ

Hasarın bildirilmesinden sonra, hasar dosyası açılır ve binanın bulunduğu yere DASK tarafından görevlendirilen eksperler gelir.

 

HASAR TESPİT İŞLEMLERİ

Eksper tarafından belirlenen hasarı giderecek ödeme DASK tarafından hak sahibine yapılır.

 

TAZMİNATIN ÖDENMESİ

Zorunlu deprem sigortası tazminatının hesaplanmasında; rizikonun gerçekleştiği (hasarın meydana geldiği) tarihte ve yerdeki binanın yeniden inşası veya hasarın tümüyle giderilmesi için mevcut piyasa koşullarında geçerli güncel maliyet esas alınır. Ancak ödenecek tazminat, sigorta poliçesinde gösterilen teminat miktarını geçemez. Belirlenen hasarın %2’si oranında “tenzil muafiyeti” uygulanır. Yani belirlenen hasar miktarından %2 indirim yapılır.

Belirlenen nihai miktar hak sahibinin banka hesabına ödenir.







FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER GÜNDEM Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI